Monday, April 2, 2012

Ένα ΚΛΕΙΔΙ ήρθε απόψε απ' τα παλιά



"The Key" - Junichiro Tanizaki (1965)

Το Κλειδί του Ζουνικίρο Τανιζάκι (1886-1965) - Εκδόσεις Άγρα - Ιούλιος 1993 
(236 Σελίδες)


Τι μπορεί να εισέπραξε ένα δεκατριάχρονο από ένα τέτοιο ανάγνωσμα (;)
γιατί τόσο ήμουν, όταν αγόρασα και διάβασα, με μεγάλη επιμονή, Το Κλειδί.

19 χρόνια αργότερα το ανακαλύπτω ξανά στη βιβλιοθήκη και με οπωσδήποτε
διαφορετικό τρόπο μαγεύομαι από το λόγο του Τανιζάκι. 

Η μορφή στην οποία γράφτηκε - δύο ημερολόγια που σχεδόν μονομαχούν -
δεν γίνεται παρά να οδηγήσει στην ταύτιση του αναγνώστη με τον ένα, τον άλλο,
ή και με τους δύο ταυτόχρονα αφηγητές.

Το μεν, γραμμένο από τον 55χρονο σύζυγο, το δε, από την 44χρονη Ikuko.

Σίγουρα δεν πρόκειται για μια τρυφερή ιστορία, όπου οι σύζυγοι ανακαλύπτουν
την αμοιβαία τους αγάπη, μετά από χρόνια. Από ένα σημείο και ύστερα
στόχος έκαστου ημερολογίου είναι ο ερεθισμός του μυαλού
η σεξουαλική διέγερση, αλλά και ο πόνος, η ταπείνωση  του άλλου. 

Τι αγαπά σ' εκείνον και τι απεχθάνεται, η Ikuko περιγράφει με ειλικρίνεια 
τα συναισθήματά της σχετικά με τη φθίνουσα ευκρασία του συζύγου της, 
τη γήρανση του σώματος, την ισχυρή σεξουαλική της επιρροή επάνω του, 
ακόμη κι όταν ο έρωτάς του για εκείνη έχει πλέον ξεθωριάσει.

Στο ημερολόγιο του συζύγου το σώμα της περιγράφεται με κάθε δυνατή λεπτομέρεια.
Ένα μεγάλο μέρος της θεματολογίας του βιβλίου αφορά τις σεξουαλικές φαντασιώσεις,
συγκεκριμένα το φετιχισμό, την αποδόμηση της γυναίκας σε σωματικά μέλη,
και την αποστασιοποίησή της από την ανθρώπινη ταυτότητα . 

(να σημειωθεί ότι ο φετιχισμός για τον Τανιζάκι αποτελεί και μια μεταφορά,
την μετατροπή (ή τον ξεπεσμό) του ανθρώπου σε μηχανή)

Μέσα από τα παιχνίδια του μυαλού , αλλά και τις εκμυστηρεύσεις του ενός στον άλλο,
αποκτούμε την ηδονοβλεπτική, σκοτεινή ματιά στον 'κουρασμένο' γάμο
που συγκρατείται σε μεγάλο βαθμό από τη συνήθεια, αλλά και τη διαστροφή.
Συναντούμε την 20χρονη θυγατέρα τους Toshiko, διόλου αθώα περιστερά,
και τον νεαρό κύριο Kimura, έναν καλό μνηστήρα και πιθανό σύζυγο ... 

Η γλώσσα εδώ δεν έχει όρια, τολμηρή, απερίφραστη, ερωτική, δυνατή. 
Το τέλος του βιβλίου σοκάρει, όχι τόσο με γεγονότα
όσο επειδή μας υπογραμμίζει το ότι ως τώρα διαβάζαμε "λάθος". 

[...] Ήθελα κρυφά να διαβάζει το ημερολόγιο μου. 
Ήταν αλήθεια πως "ένας άνθρωπος σαν και μένα, 
που δεν ανοίγει την καρδιά του στους άλλους, 
χρειάζεται τουλάχιστον να μιλάει και ν' ακούει ο ίδιος τον εαυτό του", 
ένας όμως απ' τους λόγους που έγραφα ήταν να τα διαβάζει κι ο άντρας μου. 


[...] Ως προς αυτήν τη μυστικοπάθεια, για την οποία ο σύζυγός μου με περιγελούσε, 
κι αυτός δεν ήταν καλύτερος. Και αυτός και εγώ, 
ξέροντας ότι διαβάζουμε αντίστοιχα στα κρυφά ο ένας το ημερολόγιο του άλλου, 
σηκώσαμε φράγματα, στήσαμε εμπόδια στους δρόμους μας, 
πήραμε όσο πιο πλάγιους δρόμους μπορούσαμε και,
 όπως ήταν αναμενόμενο, η επίτευξη των σκοπών μας 
παρέμεινε μέχρι τέλους αβέβαιη· τέτοιοι ήταν οι όροι του παιχνιδιού μας. 

Η νουβέλα μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο 
με τον τίτλο Odd Obsession (1960) σκηνοθετημένη από τον Kon Ichikawa, 
ενώ αποτέλεσε και τη βάση για την ταινία του Tinto Brass , 
Odd Obsession (1983) με φόντο αυτή τη φορά, τη Φασιστική Ιταλία. 


Αξίζει τον κόπο; Εσείς πείτε μου ...

8 comments:

ΠΡΟΒΑΤΟ, ΟΧΙ ΑΡΝΙ said...

Εξαιρετικό βιβλίο, εξαιρετική παρουσίαση, απίστευτη η κυρία στη μεταφορά του Tinto Brass... Τέλεια, Setty..

Setty Lepida said...

Σ' ευχαριστώ Πρόβατο, Όχι Αρνί μου, με χαροποίησε ιδιαίτερα η επίσκεψή σου και ακόμη περισσότερο το ότι γνωρίζεις αυτό το διαμαντάκι ! Το δε ωραίο, που αμέλησα να αναφέρω στην ανάρτηση είναι ότι πρόκειται για ύπουλο βιβλίο, σου τη φέρνει χτυπώντας σε σε σημεία που κρατάς αφύλακτα, θεωρώντας ότι είσαι πολύ μεγάλο παιδάκι για να επηρεαστείς

ΠΡΟΒΑΤΟ, ΟΧΙ ΑΡΝΙ said...

Έχουν γεμίσει τα πατώματα με μεγάλα παιδάκια... και οι ώμοι αρμύρα απ' τα δάκρυά τους....

Setty Lepida said...

Και άδικο δεν έχεις, παστωθήκαμε στο κλάμα μας, τι ζωή κι αυτή !

Antonio Porpetta said...

Gracias por tu comentario y un muy cordial saludo desde Madrid,

Carlito said...

Αααα! το λιγουρεύτηκα!

Φιλιά και καλησπέρες Σέτυ μου!

Setty Lepida said...

Antonio, gracias por tu amabilidad ! Que tengas un excelente día !!

Setty Lepida said...

Carlitoooooo, πού είσαι βρε παιδί, σε πεθύμησα, είναι καλό το βιβλίο, αρκεί να το βρεις ! Τελικά είναι καλό να διαβάζεις από μικρό. Ξέρεις πόσα βιβλία που κυκλοφόρησαν το 91-94 έχω ψάξει και δεν μπορώ πλέον να τα βρω; έλεος ! μας κατάπιαν οι καινούριες εκδόσεις , φιλιά κι από εμένα enfant de la vie !!!